Ervaringen

Meer ervaringen over afscheidsceremonies lezen >>>

Of vraag om informatie: 035 - 693 20 52, info@ritualiter.nl

Het allermooiste afscheid

Een heel groot intens verdrietig gat, waar te beginnen, en hoe? Er moet zoveel geregeld worden en voor de liefste moeder wil je bovenal het allermooiste afscheid... Mama had zo weinig gezegd over hoe ze het wilde maar met Annegien had ze wel summier een aantal dingen besproken. Annegien heeft ons in deze donkerste dagen waarin de grond onder onze voeten er even niet leek te zijn zo fijn bij de hand genomen en in alle rust met ons de afscheidsdienst voorbereid. De weg naar de dienst toe, in de tussenliggende week, was een week van samen heel bewust afscheid nemen. Met onder andere Annegiens kleine handreikingen hebben we 'het verdriet in stukjes geknipt' zoals zij dat zo mooi verwoordt. 'Zelf iets zeggen tijdens de dienst; ik zou het heel graag willen maar dat kan ik niet...' 'natuurlijk kun je dat wel, gaan we samen voor zorgen...' en met Annegien haar tips lukte het dan ook en dat was heel waardevol! De dienst was echt zo ontzettend mooi, persoonlijk en dierbaar. Onze lieve moeder had geen waardiger afscheid kunnen hebben, het voelt ergens vreemd om te zeggen over een begrafenis maar we kijken er echt met een trots en goed gevoel op terug. Lieve Annegien, we zijn je zo onbeschrijflijk dankbaar voor de fantastische manier waarop je dit gedaan hebt!

De Raafjes

Oud ritueel in nieuwe vorm: diepgaand, persoonlijk, warm en waardevol

Onze 94-jarige moeder was erg ziek en voelde aan dat ze nu echt het laatste stukje bewandelde. Mama was opgegroeid in de Rooms-katholieke traditie. Strikt kerkelijk was ze allang niet meer, maar de symbolieken en de achterliggende gedachten – die spraken haar nog altijd sterk aan. Ze vroeg om een ijkpunt, een soort 'heilig oliesel', maar dan anders. Persoonlijker.

Mama was omringd door haar kinderen, kleinkinderen en achterkleinkinderen, toen Annegien haar raakte met haar zorgvuldig gekozen, en ja, inderdaad persoonlijke, woorden. Vervolgens zegende Annegien haar met water – symbool van het begin en nu van het mogelijke einde. Wie wilde zei het Onze Vader mee en we sloten af met woorden van zegen.

Het maakte diepe indruk. Niet alleen op mama, maar op iedereen die om haar heen stond. Het maakte de weg naar het einde mooier. Aanvaardbaar. Vanzelfsprekend bijna. En het gaf rust. Mama stierf een paar dagen later. Op het definitieve afscheid was Annegien er ook. In een volkomen andere setting, maar weer diepgaand, persoonlijk, warm en waardevol. Ik zou het iedereen gunnen. Dank.

PS, september 2023